ZİHİNSEL YETERSİZLİK
Genel zihinsel işlevlerin normalin altında olmasıdır. Dikkat, algı, hafıza, akıl yürütme, muhakeme ve problem çözme becerileri yapılan zeka testi sonuçlarına göre yaşıtlarının altında olmasıdır.
Zeka Nedir
Öğrenme, öğrenilenden yararlanma, onu yeni durumlara uyarlama ve çözüm bulabilme işlevleridir. Zeka doğuştan gelir, herkeste aynı değildir
Bunları Biliyor muydunuz ?
Zihinsel yetersizlik, nörogelişimsel bir bozukluktur. Doğuştan gelmektedir
Nüfusun %90’nı normal, %5’i yüksek ve %5’i geri zeka seviyesine sahiptir.
Görülme sıklığı her toplumda %1’dir.
Zihinsel Yetersizlik Neden Olur
Kalıtım: En sık karşılaşılan nedendir. Ailede zihinsel yetersizliği olan birey ya da bireyler varsa risk artar.
Anne karnında geçirilen travmalar: Erken doğum, düşük doğum kilosu, doğum travmaları, doğum sırasında bulaşan enfeksiyonlar zekâ geriliğine neden olabilir.
Çevresel Etkenler: uyaran eksikliğine maruz kalan çocuklarda görülebilir.
ZEKA SEVİYESİ BELİRTECİ
0-20
Derin zeka geriliği
21-35
Ağır zeka geriliği
36-50
Orta derece zeka geriliği
51-69
Hafif derece zeka geriliği
70-79
Sınırda zeka
80-89
Donuk zeka
90-109
Normal zeka
110-119
Parlak zeka
120-129
Üstün zeka
130-139
Çok üstün zeka
140+
Dahi
BELİRTİLERİ NELERDİR?
Zor öğrenme, algılamada zorluk: öğrenme geç olur, zaman alır. Algılayıp yorumlamada zorluk yaşar.
Unutkanlık: Öğrenilen bilgiyi hemen unutma, hatırlayamama çok sık görülür.
Konuşmada tutarsızlık: sohbet ederken aynı konuda kalamaz. Sorulan sorulara farklı cevaplar verebilir, alakasız konuşabilir.
Konuşma gecikmesi: Dil becerisi zekayı gösterir.
Zayıf dil becerisi: Kendini ifade etmede sıkıntı yaşar.
Kötü niyet taşımama: saftırlar, art niyetleri yoktur. Çabuk etkilenip, kandırılabilirler.
NASIL TESPİT EDİLİR
Belirleyebilmek için bireyin zeka testine girmesi gerekmektedir. Uygulanan bu testler bireyin yaşına göre değişim göstermektedir. 6 yaşından küçük çocuklar için gelişim testi uygulanır. Uygulanan gelişim testleri Ankara Gelişim Tarama Envanteri (AGTE) ve Denver 2 olabilir. 6-16 yaş arası çocuklar için WISC-R ve ya WISC-IV testi uygulanmaktadır.
Test sonucu elde ettiği zeka puanına göre tanı alır. Eğitilebilecek düzeyde olan bireyler rapor alırlar ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde eğitim öğretim görmeye başlarlar.
ERKEN TANININ ÖNEMİ
Erken fark edilmesiyle ve tanının erken konulması, özel eğitime erken başlanmasına ve eğitimden mümkün olan en üst düzeyde yarar elde etmesini sağlar.
Zeka geriliğine neden olan faktörlerin aydınlatılması ile tedavi edilebilir hastalıkların tedavisi, çocuğun gelişimini hızlandırır. Doğumda bu durum fark edildiğinde ise zeka geriliğinin gelişimi önlenebilir.
Kalıtımsal olgularda, aile içinde gerçekleşme olasılığı yüksek olan tekrarlar önlenebilir.
NASIL TEDAVİ EDİLİR
Özel bir tedavisi yoktur.
Erken tanı koyabilmek ilerleme ve eğitim için kritik bir öneme sahiptir.
Amaç, yaşıtlarının seviyesine ulaşabilecek performansa sahip olmasını sağlayacak çalışmalar yapmaktır.
Uygulanan testlere bakılarak bireyin güçlü ve zayıf noktaları belirlenir. Belirlenen becerilere uygun program belirlemek önemlidir.
Aile sürecin içine dahil edilmelidir.
Gerekli görüldüğünde ilaç tedavisi de uygulanmalıdır.
AİLEYE VERİLECEK TAVSİYELER
Zeka seviyesi her bireyde farklılık gösterdiği için her aileye verilecek tavsiyeler ve psikoeğitimler değişmektedir.
Hafif Düzeyde Zihinsel Engelli Çocuğa Sahip Ebeveynler
Durumu kabul edin ve çocuğunuzun gelişimini destekleyin.
Geride oldukları konularda onları dışlamayın veya kıyaslamayın.
Başarılarını destekleyin ve kapasitelerinin üzerinde beklentilerden kaçının.
Sosyal ilişkilerini geliştirmeleri için arkadaşlarıyla zaman geçirmelerine izin verin.
Kısa ve net komutlar verin.
Orta Düzeyde Zihinsel Engelli Çocuğa Sahip Ebeveynler
Çocuğunuzun yeteneklerini en iyi şekilde kullanılabilir duruma getirin.
Temel becerileri ve alışkanlıkları kazandırın.
Boş zamanlarını yararlı faaliyetlerle değerlendirmelerini sağlayın.
Onları başkalarıyla kıyaslamayın ve eleştirmeyin.
Başarılarını takdir edin ve gerektiğinde ödüllendirin.
Ağır Düzeyde Zihinsel Engelli Çocuğa Sahip Ebeveynler
Çocuğunuzun kendine zarar verici davranışlarını azaltmak için uyarıcı zenginliği sağlayın.
Davranış değiştirme yöntemlerini tutarlı şekilde uygulayın.
Kavramları tek tek ve iyice öğrenmelerini sağlayarak öğretin.
Kısa, basit ve somut komutlar verin.
Olumlu ifadeler kullanın ve güven sarsıcı durumlardan kaçının.
daha detaylı bilgi almak için bize ulaşın
Rüyam Özel Eğitim Kurumları
© 2024 Rüyam Eğitim Kurumları. Tüm hakları saklıdır.
